02_18 Umowa o partnerstwie gospodarczym między UE a Japonią – ważna zmiana dla europejskiej branży motoryzacyjnej

8 grudnia 2017 r. zakończyły się negocjacje w sprawie umowy o partnerstwie gospodarczym pomiędzy Unią Europejską a Japonią. Zarówno dla Brukseli jak i dla Tokio, to najbardziej kompleksowe porozumienie gospodarcze w ich historii. Strefa gospodarcza, która powstanie w wyniku jego wejścia w życie obejmie obszar zamieszkały przez 600 milionów osób, generujący około 30% światowego PKB. Liderzy obu sygnatariuszy oceniają, że umowa stworzy ogromne możliwości handlowe i inwestycyjne oraz przyczyni się do umocnienia obu gospodarek i społeczeństw[1]. Znaczenie nowej umowy handlowej dla całego świata wydaje się tym większe w świetle zmiany kursu politycznego przez Stany Zjednoczone, które w ostatnim czasie odeszły od zawierania wielostronnych umów handlowych.

[1] Wspólne oświadczenie przewodniczącego Komisji Europejskiej Jean-Claude'a Junckera i premiera Japonii Shinzo Abe z 8 grudnia 2017 r.

Umowa ma niebagatelne znaczenie dla międzynarodowego obrotu towarowego. Zgodnie z szacunkami Komisji Europejskiej, wartość ceł na produkty eksportowane do Japonii, zniesionych nową umową, sięgnie miliarda euro rocznie, z czego 90% zostanie zniesionych już od pierwszego dnia obowiązywania umowy. Docelowo, pełne wdrożenie ma doprowadzić do zniesienia ceł na 97% towarów importowanych przez Japonię z UE. Komisja Europejska zakłada, że przyczyni się to do zwiększenia eksportu do Japonii o 16-24%.

Ochrona interesów wrażliwych sektorów gospodarki unijnej, w tym branży motoryzacyjnej, była przedmiotem intensywnych negocjacji. W ostatecznym kształcie umowy, cła na samochody mają zostać zniesione stopniowo, poprzez obniżanie ich na przestrzeni 7 lat. Szybciej obniżane mają być cła na części samochodowe. Niezależnie jednak od kwestii ceł, umowa zniesie wiele ograniczeń o charakterze pozataryfowym, co w założeniu ma przyczynić się do ułatwienia dostępu do wzajemnych rynków przez unijnych i japońskich przedsiębiorców. Dla przemysłu motoryzacyjnego największe znaczenie może mieć ujednolicenie norm w zakresie bezpieczeństwa produktów i ochrony środowiska, dzięki czemu samochody w UE  i w Japonii będą musiały spełnić te same wymagania, co pozwoli uniknąć obowiązku  ponownych badan i certyfikacji w przypadku ich eksportu. Zniesienie barier pozataryfowych na pojazdy eksportowane z UE zostało dodatkowo obwarowane mechanizmem ochronnym, umożliwiającym Unii Europejskiej przywrócenie ceł w przypadku powtórnego wprowadzenia utrudnień dla unijnych przedsiębiorców w przyszłości.

Raporty Komisji Europejskiej, analizujące potencjalny wpływ umowy na branżę motoryzacyjną, uznały, że wdrożenie umowy z Japonią nie przełoży się na radykalne zmiany w strukturze rynków w obu krajach, ograniczone zostaną natomiast koszty ponoszone przez firmy w związku z działalnością międzynarodową[1]. Komunikaty wydawane ze strony Komisji w przytłaczającej większości skupiają się na korzyściach dla europejskich przedsiębiorców, jednak dla pełnego obrazu sytuacji, należy również skonfrontować je z korzyściami odniesionymi przez ich japońskich konkurentów. Skutki wejścia umowy w życie przyjdzie nam ocenić w praktyce już wkrótce - obecnie obie strony  skupią się na przeprowadzeniu wewnętrznych procedur, które poprzedzają podpisanie, ratyfikację i pełne wdrożenie umowy. Przedstawiciele Komisji Europejskiej oceniają, że prace związane z tłumaczeniem i ujednolicaniem tekstu umów potrwają do połowy 2018 r., co pozwoliłoby prognozować wejście w życie umowy na początek 2019 r.

Paulina Szwed - Manager w dziale prawno-podatkowym PwC

 

Michał Pępek – Konsultant w dziale prawno-podatkowym PwC

[1] Trade Sustainability Impact Assessment of the Free Trade Agreement between the European Union and Japan – Final Raport